House View · Vĩ mô & thị trường

Nghiên cứu bởi Vega

Tín dụng tăng tốc, nhưng M2 mới theo ở biên chứ chưa bắt kịp

Tín dụng vẫn đi trước M2 tại mốc tháng 8/2026; nhịp tăng gần đây mạnh hơn nhưng khoảng cách lũy kế vẫn đáng kể.

Vĩ mô Tín dụng M2 Thanh khoản

10.19%

Tín dụng tăng từ đầu năm đến tháng 8/2026

6.84%

M2 tăng từ đầu năm đến tháng 8/2026

3.35 điểm %

Khoảng cách tăng trưởng lũy kế tại tháng 8

Tín dụng vẫn đi trước M2; khoảng cách lũy kế tại tháng 8 còn 3.35 điểm phần trăm

Điểm quyết định là chênh lệch lũy kế tại mốc tháng 8: tín dụng tăng 10.19% từ đầu năm, còn M2 tăng 6.84%, tạo khoảng cách 3.35 điểm phần trăm. Vì vậy, kết luận chính vẫn là tín dụng đi trước và M2 chưa bắt kịp.

Trong đoạn tháng 6–8, tăng trưởng tín dụng lũy kế tăng từ 8.37% lên 10.19%, thêm 1.82 điểm phần trăm; M2 tăng từ 4.99% lên 6.84%, thêm 1.85 điểm. Đây là quan sát gần đây cho thấy hai chỉ tiêu cùng tăng nhanh hơn trong cùng thời điểm; khoảng cách lũy kế vẫn còn.

Tăng trưởng tín dụng và M2 lũy kế qua các tháng
Tín dụngM2
24681030/04/202631/05/202630/06/202631/07/202631/08/202630/04/2026: 4.59%31/05/2026: 5.96%30/06/2026: 8.37%31/07/2026: 8.97%31/08/2026: 10.19%31/08/2026: 10.19%30/04/2026: 1.92%31/05/2026: 2.73%30/06/2026: 4.99%31/07/2026: 5.20%31/08/2026: 6.84%31/08/2026: 6.84%10.19%6.84%
24681030/04/202631/05/202630/06/202631/07/202631/08/202630/04/2026: 4.59%31/05/2026: 5.96%30/06/2026: 8.37%31/07/2026: 8.97%31/08/2026: 10.19%31/08/2026: 10.19%30/04/2026: 1.92%31/05/2026: 2.73%30/06/2026: 4.99%31/07/2026: 5.20%31/08/2026: 6.84%31/08/2026: 6.84%10.19%6.84%

Tốc độ tăng, không phải số tiền tăng thêm, cho biết M2 có theo kịp tín dụng hay không

Từ cuối năm 2025 đến tháng 8/2026, tín dụng tăng khoảng 1,909 nghìn tỷ đồng, còn M2 tăng xấp xỉ 1,330 nghìn tỷ đồng. Đây là hai mức tăng tuyệt đối mô tả quy mô; do hai đại lượng có nền ban đầu khác nhau, không dùng chúng để so tốc độ hay tỷ trọng đóng góp. Để đánh giá M2 có theo kịp tín dụng, thước đo phù hợp là tốc độ tăng cùng mốc: 10.19% và 6.84%.

Một khoản vay mới thường đi cùng việc ngân hàng ghi có tiền gửi cho khách hàng. Nhưng M2 còn biến động theo trả nợ, chi tiêu ngân sách, giao dịch với nước ngoài và việc nắm giữ tiền mặt hay tiền gửi. Tín dụng là dư nợ cho vay, còn M2 là lượng tiền rộng đang được nắm giữ; hai chỉ tiêu có liên hệ nhưng phản ánh những đại lượng khác nhau.

Tháng 8/2026, tín dụng/GDP ở mức 150.8% và M2/GDP ở mức 152.9%. Quy mô hai đại lượng đều lớn so với GDP, nhưng để so nhịp mở rộng vẫn cần nhìn tốc độ tăng từ cùng một mốc.

Tiền gửi cư dân tăng mạnh, còn tiền gửi doanh nghiệp chưa cho thấy độ lan tương tự

Cách diễn giải rằng tín dụng tăng nhanh đồng nghĩa thanh khoản đã lan đều trong khu vực tư nhân chưa được xác nhận bởi cơ cấu tiền gửi. Tới tháng 8/2026, tiền gửi cư dân tăng 10.63% từ đầu năm, trong khi tiền gửi doanh nghiệp tăng 2.54%; chênh lệch là 8.09 điểm phần trăm.

Tôi đọc đây là dấu hiệu độ lan hiện nghiêng về khu vực cư dân, còn tiền gửi doanh nghiệp chưa cho thấy nhịp mở rộng tương ứng. Tiền gửi cư dân là một cấu phần của M2, nên không thể cộng riêng khoản này như một nguồn tiền ngoài M2. Tăng trưởng tín dụng mạnh vì thế chưa đồng nghĩa với thanh khoản đã lan rộng tương tự trong toàn khu vực tư nhân.

Tiền gửi từ đầu năm đến tháng 8/2026
0246810Tiền gửi cư dânTiền gửi cư dân: 10.63%10.63%Tiền gửi doanh nghiệpTiền gửi doanh nghiệp: 2.54%2.54%
0246810Tiền gửi cư dânTiền gửi cư dân: 10.63%10.63%Tiền gửi doanh nghiệpTiền gửi doanh nghiệp: 2.54%2.54%

Cán cân ngoại tệ gần cân bằng; dự trữ tăng nhẹ, chưa thành động lực lớn

Cán cân thanh toán quý II/2026 cho thấy tài khoản vãng lai thâm hụt 11,101 triệu USD, còn cán cân tổng thể thặng dư 81 triệu USD. Theo quy ước dấu của cán cân thanh toán, mục tài sản dự trữ ở mức −81 triệu USD phản ánh tài sản dự trữ tăng ròng 81 triệu USD, không phải giảm. Như vậy, dự trữ có tăng nhưng quy mô còn nhỏ, trong khi cán cân tổng thể gần như cân bằng; chưa thấy một nguồn ngoại tệ ròng lớn có thể làm thay đổi cách đọc về xung lực tiền tệ.

Cán cân thanh toán là phép kiểm tra chéo về dòng ngoại tệ, không phải bản phân rã trực tiếp của M2. Cách đọc rằng tín dụng tăng mạnh đi cùng một đợt tích lũy dự trữ lớn không được số liệu quý II ủng hộ; tín dụng vẫn là xung lực mở rộng quan sát được rõ hơn.

Bối cảnh tăng trưởng cũng không nên bị giản lược thành một câu chuyện chỉ có tín dụng. GDP thực quý III/2026 tăng 9.95% so với cùng kỳ, trong khi CPI tháng 9 tăng 5.08%; sản xuất, đầu tư, xuất nhập khẩu và tín dụng cùng vận động trong một nền kinh tế mở rộng nhanh. Tín dụng có thể hỗ trợ hoạt động kinh tế, nhưng hai tốc độ tăng đồng thời không chứng minh tín dụng là nguyên nhân duy nhất của tăng trưởng hay của mức tăng M2. Kết luận của tôi tập trung vào điều quan sát được: tín dụng vẫn đi trước, M2 tăng nhanh hơn ở đoạn gần đây nhưng mức tăng lũy kế còn thấp hơn và tiền gửi doanh nghiệp chưa cho thấy độ lan tương tự.

Điều gì sẽ khiến tôi đổi quan điểm

Tôi sẽ điều chỉnh từng phần của nhận định theo ba tín hiệu độc lập; không cần cả ba cùng xuất hiện. Tín hiệu thứ nhất trực tiếp cho biết M2 có bắt kịp tín dụng hay không, tín hiệu thứ hai kiểm tra độ lan trong khu vực tư nhân, còn tín hiệu thứ ba cho biết dòng ngoại tệ có trở thành lực hỗ trợ đáng kể hay không.

  1. Khoảng cách tăng trưởng tín dụng–M2 xuống dưới 1 điểm phần trăm trong hai kỳ công bố liên tiếp. Mốc 1 điểm phần trăm là ngưỡng thực dụng để xem hai tốc độ đã gần nhau; yêu cầu hai kỳ liên tiếp giúp phân biệt sự hội tụ bền hơn với một nhịp ngắn. Hiện khoảng cách là 3.35 điểm phần trăm tại tháng 8/2026. Đây là tín hiệu trực tiếp nhất để tôi đổi kết luận về việc M2 bắt kịp tín dụng.
  2. Tiền gửi doanh nghiệp tăng ít nhất 5% từ đầu năm và tiếp tục đi lên. Mức hiện tại là 2.54%, so với 10.63% của tiền gửi cư dân. Mốc 5% xấp xỉ gấp đôi mức hiện tại, nên là dấu hiệu rõ hơn của sự cải thiện độ lan; nó sẽ làm tôi đổi đánh giá về mức độ lan tỏa, nhưng tự nó không chứng minh M2 đã bắt kịp tín dụng.
  3. Cán cân tổng thể thặng dư ít nhất 1 tỷ USD trong một quý, đồng thời tài sản dự trữ tăng ròng. Mốc 1 tỷ USD là ngưỡng thực dụng để phân biệt thặng dư ngoại tệ có quy mô đáng kể với trạng thái gần cân bằng, không phải một ngưỡng chính sách. Quý II/2026, cán cân tổng thể thặng dư 81 triệu USD; tài sản dự trữ tăng ròng 81 triệu USD theo quy ước dấu. Điều kiện dự trữ tăng đã xuất hiện, nhưng quy mô cán cân tổng thể vẫn thấp hơn ngưỡng; tín hiệu này sẽ làm tôi đổi đánh giá về lực hỗ trợ từ bên ngoài, không phải điều kiện bắt buộc để kết luận M2 bắt kịp.

Các chỉ tiêu tín dụng–M2 và tiền gửi chốt đến 31/8/2026; BOP mới nhất là quý II/2026.